Eindverslag Historische studie

Moderators: LucAdmin, hugo abts, Stas Eddy

Postby Pieter abts on Tue Jul 05, 2005 11:32 am

Overleg Kasteelpark Meldert – 30/07/2005
VLM Leuven

1 Bespreking
1.1 Eindvoorstel
1.1.1 Openheid/Geslotenheid

Er is consensus over de mate van openheid/geslotenheid van het toekomstig park, hoewel er nog geen volledig eindbeeld kan worden weergegeven. Conform de Erkenning wordt het centrale deel ten zuiden van de eerste vijver (op termijn) omgevormd tot hooiland. In noordoostelijke richting (thv. de 2e vijver) gaat dit hooiland over in een halfopen tot halfgesloten parkachtig struikenlandschap, conform het historisch parkbeeld. Ten noorden van de vijvers wordt behoedzamer gewerkt vanwege de huidige natuurwaarden. De rietzoom en het huidig hooiland wordt als open landschap beheerd. Tussen dit en de oude bosrand wordt voorzien in een halfopen tot halfgesloten landschap naargelang de huidige en gewenste natuurwaarden. Dit betekent dat ook hier de oude bosparkstructuur tot op zekere hoogte wordt geherwaardeerd. De omgeving van het oude tennisterrein wordt als bos behouden m.u.v. het deel tussen tennisbaan en vijver (hooiland). Thv. de oude kastanje wordt een kleine open ruimte voorzien. Nota bene wordt het aangevoerde puin van de naoorlogse brandweg verwijderd tot op de oorspronkelijke topografie.
1.1.2 Recreatief medegebruikHet recreatief medegebruik dient op basis van een zonering te geschieden. Dit dient enerzijds de privacy van de kasteelbewoners en de werking van de school ten goede te komen, anderzijds is dit ook noodzakelijk voor de nodige rust t.b.v. de natuurwaarden in het gebied. Ter herinnering werd volgende consensus bereikt: de recreatie dient zacht en beperkt te zijn (enkel wandelaars). De beperkte draagkracht van het gebied verhindert massatoerisme. De recreatie dient educatief gericht te zijn naar de aanwezige natuur- en cultuurwaarden. Het is wenselijk om dit tevens te kaderen in de omgeving: school, dorp, landschap. Belangrijk zijn daarom ook de maatregelen naar verkeer in de omgeving en de wandelinfrastructuur in het gebied.
1.1.3 Verkeer
Veiligheid en organisatie zijn bepalend voor een goed recreatief en functioneel (school) gebruik van het domein. De hoofdtoegang van de school blijft thv. de Waverse Steenweg. Daarom is een aanpassing van de Bosbergstraat voor fietsers noodzakelijk. De hoofdtoegang voor de wandelaars is de oude toegang t.h.v. de Bosbergstraat. Parkeerruimte is hier niet wenselijk vanuit verkeersoogpunt en vanuit ruimtelijk standpunt. Parkeren kan het best op het dorpspleintje. Tevens kan hierdoor de recreatieve link wordt gemaakt met het dorp, de kerk, de kapel en de donjon.
1.1.4 Padenstructuur
Volgende elementen worden overeengekomen. Toegang voor de school: Waverse Steenweg: op termijn voorziet de school hier een poort. Deze toegang wordt niet bestemd voor recreanten, tenzij de aalmoezeniers en/of de school daar zelf toe beslissen. De oude toegang aan de Bosberg wordt de hoofdtoegang voor wandelaars. Een aanvullende recreatieve toegang aan de historische 3e poort t.h.v. de Keulenstraat wordt als aanvullende doch beperkte toegang ingericht. Hierdoor kan ook een meer landschappelijke wandelverbinding worden gecreëerd. In het gebied wordt een wandellus gecreëerd onafhankelijk van het schoolgebied. Grosso modo loopt deze langs de oude dreef (Kasteel – Bosberg), langs de buitenste schil van de centrale padenstructuur uit 1911 (thv de achterzijde van het kasteel), langsheen een historisch parkwegje naar de vijver en het oude zwembad, langs een historisch pad zuidwaarts langs een oude parkkastanje naar de oude 3e toegangsweg, dan noordwaarts langs het huidige bospad en verder terug richting Bosberg. T.h.v. het vochtige bos wordt voorgesteld om eventueel op termijn een knuppelpad te maken (van hieruit zal t.h.v. het hooiland een mooi doorzicht worden verkregen naar het kasteel). T.h.v. Keulen dient nog gekozen te worden tussen 2 alternatieven: ofwel langs de oude Keulenweg tot op het huidige bospad, ofwel langs het 19e eeuws parktracé hoger in het bos gelegen. Omtrent het verhardingsmateriaal en de wijze van aanleg wordt nog geen uitspraak gedaan. Dit zal op een latere bijeenkomst worden besproken: uitgangspunten zijn extensief gebruik, vrijwaring van de natuurwaarden, het historisch karakter en kosten- en onderhoudsoverwegingen.
1.1.5 Oostelijk parkdeel
De herwaardering van het oostelijk parkdeel ligt ietwat anders dan de rest van het domein. Hier zitten we dichter bij de school en het woongedeelte van de aalmoezeniers. Bovendien is dit gebied geen erkend natuurgebied. Niettemin is het wenselijk om dit gedeelte te betrekken vanwege haar landschappelijke en potentiële natuurwaarden. Het fiat hieromtrent dient echter door de eigenaar te worden gegeven. Het voorstel voor herwaardering bestaat eruit om een herinrichting uit te voeren t.v.v. het schoolgebruik, het recreatief medegebruik en het oude parklandschap. Ze behelst volgende planelementen: de herinrichting van de oude parkpaden tussen de dreef en de 12-apostelbomen; de herinrichting van één van de oude paden uit 1911; de ontdubbeling van de toegangsweg voor wandelaars en scholieren die per bus komen;de herwaardering van het oude grasland met de monumentale rode beuken. Mits enig ontwerpersvernuft kan het schoolverkeer ongehinderd van het recreatief wandelgedeelte worden aangelegd.
1.1.6 Relicten
Herwaardering van de belangrijkste historische relicten is onontbeerlijk in dit gebied. Vooreerst de restauratie van het oude zwembad en het bijbehorend kleedhokje (beide als monument beschermd!) in hun oorspronkelijke vorm. Het wateroppervlak van het zwembad moet als vijver worden beschouwd. De naastliggende “gymnase” met oude haagbeukenhaag kan worden geherwaardeerd. De oude tennisbaan wordt behouden als biotoop voor de rode kelkzwam, niettemin wordt de historische mantel van lindebomen als zoom en bescherming van de site behouden en geherwaardeerd (snoei, aanplant). Verschillende historische wandeltracés worden behouden of geherwaardeerd. De centrale padenstructuur met trappetjes en “reposoir” uit het ontwerp van L.Van der Swaelmen wordt geherwaardeerd. Over de gewenste verharding is er nog geen beslissing. De ruimte tussen de paden zullen als hooiland worden beheerd. Op termijn kunnen de parterres het dichtst bij het kasteel gelegen eventueel in eigentijdse en ecologisch verantwoorde ‘wild garden borders’ worden aangelegd. Herwaardering van de historische toegang naar het dorp (Bosbergstraat): Deze toegang met het toegangshekken, haar omgeving, de oude lindedreef tot aan de verharding met de oude plataan en de tussengelegen overbrugging van de beek wordt als historisch landschapselement gerestaureerd. Dit betekent enerzijds de heropbouw van de poortconstructie, het gewelf over de beek en de brug aan de Bosbergstraat. Anderzijds is de omgeving van dit relict ook belangrijk: de heraanplanting van de oude haag, het verwijderen van aanwezige verharding en de wildgroei van affiches en het beletten van wildparkeren. De relicten gelegen in het oostelijk deel van het park kunnen geherwaardeerd indien hiervoor fiat wordt gegeven door de eigenaars en de school (zie boven 1.1.5.). De historische boomgroepen worden behouden, de taxusaanplanting in het centrale deel wordt verjongd. In een latere fase kunnen nieuwe boomgroepen worden aangeplant indien gewenst vanuit landschappelijk oogpunt, rekening houdend met de ecologische wenselijkheid. Hierbij zal eventueel afgeweken worden van de exacte historische lokaties. Een herwaardering naar de ‘geest’ van de cultuurhistorie lijkt meer opportuun, maar enkel samen in overleg met afdeling Monumenten en Landschappen. De cascade tussen de 2 vijvers wordt in zijn huidige staat geconsolideerd. Een restauratie lijkt momenteel niet wenselijk wegens het gebrek aan historische gegevens hierover. Niettemin zal de cascade op termijn terug een waterkerende functie krijgen.
1.1.7 Vijvers
De herwaardering van de vijvers is cruciaal omwille van ecologische en erfgoedredenen. Als eindbeeld worden de historische vijvervormen voorgesteld met natuurtechnisch ingerichte oevers (met uitzondering van het oude zwembad) en ecologisch gewenst waterpeil. Benodigde werkzaamheden zijn: het uitbaggeren van de vijvers, het stuwtechnisch herstel van de cascade en van de uitlaat van de 2e vijver, het herstel van de historische uitlaat, het rooien van de wilgenopslag, het behoud van het eiland,… Conditio sine qua non voor de herwaardering van de vijvers is de bestrijding van de erosie afkomstig van de Waverse Steenweg. Maatregelen hieromtrent zijn noodzakelijk.
1.1.8 Waterzuivering
Waterzuivering van de afvalwaters van de school en van de Keulenstraat zijn opgenomen in het herwaarderingsplan voor het domein. Voor de installatie t.b.v. de Keulenstraat wordt verwezen naar het Ruilverkavelingsplan, waar een maatregel wordt voorgesteld t.h.v. de overbrugging van de beek in de Keulenstraat. Voor de school dient onderzocht te worden of een technisch KWZI (biorotor of dergelijke) kan worden voorgesteld, i.p.v. een helofytenfilter. Een helofytenfilter zou ongeveer 800m² in beslag nemen. Een dergelijke ruimte in beslag nemen is niet wenselijk en ontwerpkundig moeilijk te verantwoorden.

1.2 Populierenkapping
1.2.1 De kapping
van de eerste fase (centrale deel) wordt in augustus uitgevoerd. Bij de aanvang en op het laatst worden geleide werfbezoeken georganiseerd door natuurpunt vzw. Een openbare toelichting werd hieromtrent door de vereniging gehouden. Naast het vellen en verwijderen van de bomen worden ook de kronen verwijderd en de stobben uitgefreesd tot 5 cm onder maaiveld. De afvoer van de bomen wordt voorzien langs de toegang Bosbergstraat. De historische bomengroepen worden afgezoomd ten einde valschade te vermijden. De taxussen op het centrale deel worden teruggezet op hun oorspronkelijke lengte. Een tijdelijke brug wordt voorzien over de beek teneinde oevers en brug te beschermen.
1.3 “Cultuur 2000”1.3.1 Er bestaat nog een mogelijkheid om een Europees uitwisselingsproject te organiseren met de herwaardering van het Kasteelpark van Meldert, en dit i.h.k.v. het “Cultuur 2000”-programma. Hiervoor moeten er minimaal 3 partners deelnemen. De indiening dient ten laatste op 15 oktober 2005 te geschieden. De realisatie moet in ten laatste in 2007 gebeuren. Deze uitwisseling kan handelen over gemeenschappelijk studiewerk en/of ervaringen, eventueel de opmaak van een handboek natuur/cultuur of herwaardering van historische parken met een ecologische invulling. Maar ook activiteiten naar het publiek of naar de scholieren gericht kunnen worden gesubsidieerd; en natuurlijk ook studie- en herstelmaatregelen i.f.v. de realisatie van de herwaardering. Er werd reeds positief gereageerd door verschillende mogelijke partners uit verschillende Europese lidstaten.
1.3.2 School, Aalmoezeniers, Natuurpunt en Werkgroep Meldertbos worden opgeroepen om mogelijkheden aan te geven die in dit kader kunnen worden uitgevoerd.
2 Afspraken
In principe zit het werk van de Begeleidingsgroep erop, mits de studie wordt afgerond. Unaniem wordt voorgesteld om de Begeleidingsgroep als forum te behouden bij verdere ontwikkelingen waarbij overleg gewenst is, temeer de verschillende partners nu op mekaar zijn ingespeeld. Ieder lid van de Begeleidingsgroep kan een bijeenkomst organiseren. Praktisch wordt voorgesteld om voortaan avondvergaderingen te houden daar er enkele vrijwilligers van Werkgroep Meldertbos betrokken zijn.

wie wat
Lantschap Finalisering van de Studie:
- afwerking eindtekst en figuren en voetnoten
- cd-rom hoogtemeting en erkenning
- Inventariskaart op topografische kaart
- Inventariskaart op ontwerp Vd Swaelmen
Natuurpunt Aanleveren opmerkingen en Erkenningsdossier
VLM Onderzoek hydrologische verkenning
VLM Onderzoek alternatieve waterzuivering
Onderzoek naar Europese samenwerking: oplijsting van mogelijke projectvoorstellen
Begeleidingsgroep Brief aan Gemeente ivm. erosie


Agenda:
Woensdag 10 augustus 20.00u: werfbezoek populierenkap (Natuurpunt)
Vrijdag 26 augustus 20.00u: werfbezoek en vleermuiswandeling (Natuurpunt)
User avatar
Pieter abts
Member
 
Posts: 24
Joined: Fri Feb 18, 2005 9:43 am

Return to Hoegaarden

Who is online

Users browsing this forum: No registered users and 1 guest

cron